ĂN MẶC PHẢN CẢM NƠI CÔNG CỘNG CÓ BỊ XỬ PHẠT KHÔNG?

1.     PHẢI CHĂNG ĂN MẶC PHẢN CẢM DẦN TRỞ THÀNH XU HƯỚNG?

Sự phát triển của xã hội khiến người ta không thể phủ nhận tầm quan trọng của việc ăn mặc. Trang phục ngoài tạo ấn tượng quan trọng trong lần gặp đầu tiên với mọi người, nó còn là ngôn ngữ hình thể tuy vô hình nhưng không thể thiếu của mỗi người. Với tôn chỉ che giấu các khuyết điểm tự ti và tập trung phô trương nét đẹp vốn có trên cơ thể là một trong những nguyên nhân khiến xu hướng ăn mặc“ thiếu vải” ngày càng bị lạm dụng.

Đặc biệt vừa qua vào ngày 27/07/2022, trên mạng xã hội vẫn còn xôn xao về câu chuyện một nhóm du khách đến bãi biển Cửa Lò (tại thị xã Cửa Lò, tỉnh Nghệ An) tổ chức vui chơi. Theo đoạn clip đăng tải, trong đó có một số phụ nữ cởi áo ngực để làm dụng cụ tiếp nước, khiên dư luận vô cùng bức xúc. Nhiều người đã lên án phê bình hành vi phản cảm của nhóm du khách.

Hiện nay, hành vi ăn mặc phản cảm không chỉ xảy ra ở nhóm du khách mà nó cũng xảy ra tình trạng tương tự với tần suất nhiều hơn tại nhiều nơi khác nhau. Vậy, pháp luật hiện hành đã quy định như thế nào về hành vi này và ăn mặc phản cảm có bị xử phạt hay không?

2.     CÁC QUY ĐỊNH HIỆN HÀNH VỀ VẤN ĐỀ NÀY?

Trước đây, theo Nghị định 73/2010/NĐ-CP hành vi “không mặc quần, áo hoặc mặc quần áo lót ở nơi hội họp đông người, các địa điểm văn hóa, tín ngưỡng, nơi làm việc các các cơ quan Nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức kinh tế, tổ chức xã hội” sẽ bị xử phạt cơ quan chức năng xử phạt hành chính. Tuy nhiên, cho tới thời điểm hiện tại, khi Nghị định 167/2013/NĐ-CP và Nghị định 144/2021/NĐ-CP thay thế cho nghị định này lại bỏ qua chế tài xử phạt đối với hành vi đó.

Để xác định thế nào là hành vi ăn mặc phản cảm, không phù hợp với thuần phong mỹ tục theo quy định pháp luật hiện hành vẫn chưa có đầy đủ căn cứ rõ ràng. Vì việc xử phạt các hành vi được cho là không phù hợp với truyền thống đạo đức, thuần phong mỹ tục của dân tộc hiện nay chỉ mới áp dụng trong lĩnh vực văn hóa và quảng cáo theo Nghị định 38/2021/NĐ-CP. Riêng đối với những hành vi ăn mặc phản cảm, khỏa thân hay bán khỏa thân ở nơi công cộng nhìn chung vẫn chưa có quy định cụ thể, chi tiết về chế tài xử lý.

Riêng với trường hợp tại bãi biển Cửa Lò ở trên, một số người phụ nữ trong nhóm du khách đã có hành vi cởi áo ngực làm dụng cụ múc nước trong khí tại bãi biển đang có rất đông người du lịch, từ trẻ em đến người lớn. Có thể thấy, thời điểm trên nhóm du khách đang tổ chức tham gia team-building và những hành động bộc phát đa phần do nhiệt tình quá mức cần thiết nhưng suy cho cùng, điều này cũng phản ánh văn hóa bên trong của mỗi người. Nếu xét đến văn hóa của người phương Đông nói chung hay Việt Nam nói riêng có sự khác biệt trong trang phục tại nơi công cộng, khiến du khách có phần dễ dãi trong hành xử tại bãi biển. Thì cần nhấn mạnh rằng, mỗi du khách nước ngoài cần tìm hiểu kỹ càng về phong tục tập quán của một quốc gia khác trước khi đến tham quan, du lịch là vô cùng quan trọng và cần thiết. Đây không chỉ là cách tôn trọng quốc gia, con người đất nước khác và cả với quốc gia, người dân đất nước mình. Hành vi này cần được lên án để chấn chỉnh văn hóa ứng xử với các đối tượng khác.

Với vụ việc trên, có căn cứ cho thấy hành vi này vi phạm quy định về trật tự công cộng, gây mất trật tự công cộng thì căn cứ vào điểm a khoản 1 Điều 7 Nghị định 144/2021/NĐ-CP, những người này có thể bị phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 300.000 đồng đến 500.000 đồng. Trong trường hợp hành vi này có dấu hiệu "khiêu dâm" tại nơi công cộng, căn cứ điểm e khoản 5 Điều 7 Nghị định này, người vi phạm có thể bị phạt tiền từ 5 triệu đến 8 triệu đồng.

Trên thực tế,  cơ quan chức năng rất khó để đưa ra được những tiêu chí xác định về việc ăn mặc phản cảm, không đúng mực hay trái với thuần phong mỹ tục. Thế nên, các trường hợp vi phạm như vậy đều rất khó xử lý, chủ yếu các đối tượng thường chỉ bị nhắc nhở và cảnh cáo. Vì vậy, trước hết, để giảm thiểu và ngăn ngừa các trường hợp vi phạm có thể sẽ tiếp diễn trong tương lai, các khu du lịch, tham quan, nghỉ mát nên ban hành những nội quy, quy tắc riêng tại từng khu vực, đối với những du khách có hành vi vi phạm, có thể căn cứ vào mức độ hành vi để có những phương án xử lý phù hợp. Đồng thời, cơ quan chức năng cần tăng cường tuyên truyền, nâng cao ý thức chấp hành quy định của khách du lịch, tạo ra môi trường tham quan văn minh, lịch sự, phù hợp với văn hóa, thuần phong mỹ tục của dân tộc.

3. CÓ NÊN ĐƯA RA CHẾ TÀI CHO HÀNH VI ĂN MẶC PHẢN CẢM?

Tham khảo các ý kiến về việc bỏ chế tài đối với hành vi không mặc quần, áo hoặc mặc quần áo lót ở nơi hội họp đông người theo quy định hiện nay, là chưa hợp lý với tình hình thực tế đang diễn ra. Không chỉ vậy, việc pháp luật bỏ qua quy định về ăn mặc phản cảm đang làm phai mờ công sức duy trì và cố gắng xây dựng những nét văn hóa cũng như phẩm chất tốt đẹp của Việt Nam từ trước đến nay.

Lý giải cho việc không nên bỏ qua chế tài xử phạt với hành vi ăn mặc phản cảm. Đó là:

Thứ nhất, chúng ta cần phải bảo vệ nền văn hóa truyền thống cao đẹp của con người Việt Nam. Tuyên truyền, phổ biến niềm tự hào dành cho nét văn hóa đối với mọi thế hệ người dân. Giao lưu văn hóa một cách có chọn lọc, không để các trang phục truyền thống bị mai mục theo thời gian. Ví dụ, đề cao văn hóa mặc áo dài với học sinh, giáo viên,….  

Thứ hai, việc ăn mặc là quyền riêng tư của mỗi người được tự quyết định. Tuy nhiên, việc ăn mặc phải phù hợp với hoàn cảnh tham dự.  Bởi cách ăn mặc cũng một phần liên quan đến những người xung quanh, liên quan về lứa tuổi, giới tính, tính chất của hoàn cảnh. Ví dụ, ăn mặc quá phản cảm ở nơi đông người mà đặc biệt có trẻ em là hành động thiếu lịch sự, văn minh phải bị lên án. Ngược lại, diện đồ bơi, áo tắm khi đi biển, các cuộc thi đúng với yêu cầu thì hoàn toàn được chấp nhận.